Het Gemeentearchief Leidschendam-Voorburg

Begin 2002 zijn Leidschendam en Voorburg opgegaan in een nieuwe gemeente, Leidschendam-Voorburg geheten.

In de gemeentelijke archiefbewaarplaats (depots in Leidschendam en Voorburg) berusten de archieven van de voormalige gemeenten Voorburg, Leidschendam, Veur en Stompwijk, waaronder Wilsveen. Naast de archieven van de gemeentebesturen, gemeentelijke diensten en bedrijven en de politie zijn er ook particuliere archieven, zoals van kerken, sportverenigingen, bedrijven, buitenplaatsen, wijkverenigingen, en van personen en families. De historische informatie wordt aangevuld met een documentatie- en fotoverzameling waarin duizenden afbeeldingen te vinden zijn.

Stompwijk / Wilsveen

De zuidzijde van de Vliet waar Stompwijk en Wilsveen liggen bestond uit een moerassige wildernis. Na de ontginning kwamen er mensen wonen die hun bestaan dankten aan de turfwinning ten behoeve van de omringende steden. Rond 1800 sierden ongeveer 20 molens het landschap bij Stompwijk en Wilsveen, die molens maalden het door het slagturven verwaterde land weer droog. De drie molens bij Stompwijk zijn hier een mooi overblijfsel van. Waar Wilsveen zo goed als verdwenen was, ontwikkelde de kern van Stompwijk zich tot een hechte gemeenschap, vooral actief in de veehouderij.

Leidschendam / Vliet

Leidschendam is ontstaan op 1 januari 1938, door samenvoeging van de gemeenten Stompwijk en Veur. De naam Leidschendam werd al eeuwen gebruikt voor de bebouwing rondom de sluis in de Vliet. De woningen en boerderijen aan de noordzijde van de Vliet en het vroegere Veur liggen op een oude duinenrij of strandwal. Na de komst van de Romeinen aan het begin van onze jaartelling gaf veldheer Corbulo opdracht een waterverbinding te graven tussen de Maas en de Rijn, deel van de tegenwoordige Vliet. Oorspronkelijk bedoeld als militaire waterweg werd de Vliet langzamerhand een belangrijke ader in het Hollandse handelsverkeer. Leidschendam heeft in hoofdzaak haar opkomst hieraan te danken; in de nabijheid van de dam ontstond allerlei bedrijvigheid. Veur werd vooral een dorp van landgoederen, boeren en tuinders.

Voorburg

Ruim 500 jaar na de Romeinse bewoning in de toenmalige handelsplaats Forum Hadriani is de eerste vermelding van Foreburg opgetekend in een 9e eeuwse goederenlijst van één van de vijf kapittels van het bisdom Utrecht. Eind 18e eeuw was Voorburg een gemeente van landbouwers, Haagse regenten op hun landgoederen, kleinstedelijke burgers en ondernemers. Hier woonden in de 17e eeuw beroemdheden als Huygens en Spinoza. Vanaf de jaren ´20 van de 20e eeuw werd Voorburg meer en meer forensengemeente, woonplaats voor de Haagse ambtenarij, militairen en families met een koloniaal-Indische achtergrond. In de 20e eeuw leefden hier schrijvers als Aart van der Leeuw en Willem Frederik Hermans. Voorburg was een van de dichtstbebouwde gemeenten van Nederland met ongeveer 40.000 inwoners op slechts 629 hectare.